Savol-javob

Bo‘ladi, lekin qoidaga rioya qilish shart: ko‘k o‘t va bedani faqat quruq holda bering — shudring yoki yomg‘irdan ho‘l, uyumda dimiqib qizigan yoki muzlagan o‘t qorin dam bo‘lishi va ich ketishining asosiy sababi. O‘rilgan o‘tni bir necha soat soyada so‘litib bering, yangi o‘tni esa 5–7 kun davomida oz-ozdan qo‘shib boring. Yosh, sersuv bedani ko‘p miqdorda bermang va doim quruq pichan bilan birga bering. Yo‘l chetidan va dori sepilgan joylardan o‘t o‘rmang.

Quruq yem (granula yoki don aralashmasi) bo‘yicha taxminiy mo‘ljal: - 4 kg li katta quyon: kuniga taxminan 140–150 g; - o‘sayotgan yosh quyon: 1 oylikda taxminan 35 g, 2 oylikda 85 g atrofida, 4 oylikda 140–165 g; - bolalari bilan emizikli ona: jami 350–380 g gacha. Bundan tashqari quruq pichan va toza suv doim bo‘lishi kerak. Quyon kun davomida ko‘p marta oz-ozdan yeydi, shuning uchun yemni bir necha marta bering yoki yemlagichni to‘la tuting.

Tez o‘sish uchun muvozanatli ratsion kerak: taxminan 15–17% oqsil va 14–16% kletchatka. Uyda tayyorlanadigan aralashmaga odatda arpa, bug‘doy kepagi, oz miqdorda bug‘doy yoki makkajo‘xori, oqsil uchun kungaboqar kunjarasi, bo‘r va tuz kiradi, yonida esa doim sifatli pichan turadi. Faqat don berib, pichan bermaslik qorin dam bo‘lishi va ich ketishiga olib keladi. Tovuq yoki qoramol yemini bermang: uning kletchatkasi quyonga mos emas va tarkibida quyon uchun xavfli koksidiostatlar bo‘lishi mumkin.

Quyon kuniga har kilogramm vazniga taxminan 50–150 ml suv ichadi; emizikli ona 2–3 barobar ko‘p — kuniga 1–2 litrgacha, issiqda esa hamma quyonlar ko‘proq ichadi. Toza suv kechayu kunduz bo‘lishi kerak: suvsizlik yemsizlikka qaraganda ancha tez xavfli bo‘ladi. Sersuv ko‘k o‘t berilganda quyon kamroq ichadi, lekin suvni baribir olib qo‘ymang; qishda muzlamasligi uchun suvni kuniga bir necha marta yangilang. Quyon ham ichmay, ham yemay qo‘ysa, bu kasallik belgisi — veterinarga murojaat qiling va suvga maslahatsiz dori qo‘shmang.

Nonni doimiy yem sifatida bermang: unda kraxmal ko‘p, kletchatka deyarli yo‘q, ko‘p berilsa ichakda achish, qorin dam bo‘lishi va ich ketishini keltirib chiqaradi. Nonni suvga ivitib hech qachon bermang — ivitilgan non tez achib ketadi. Mog‘or bosgan non quyon uchun zaharli. Ba’zan kichik bo‘lak quruq, toza non berilsa katta zarar yo‘q, lekin foydasi ham yo‘q — pichan va muvozanatli yem ancha yaxshi.

Oz-ozdan va asta-sekin berish mumkin: sabzi va uning bargi, oz miqdorda karam, olma, tut bargi va shoxlari — tut bargi ayniqsa foydali. Bermang: - o‘rik, olcha, gilos, olxo‘ri va shaftoli shoxlari, barglari va danaklari — ular zaharli moddalar ajratadi; - kartoshka va pomidor palagi, ko‘karib qolgan kartoshka; - bangidevona, ayiqtovon hamda lola, nargiz, liliya kabi manzarali gullar. Meva daraxtlarini butagandan keyin shoxlarini ko‘k o‘t uyumidan alohida saqlang.

Tavsiya etilmaydi. Paxta kunjarasi O‘zbekistonda arzon va keng tarqalgan, ammo tarkibida gossipol degan zaharli modda bor: u organizmda to‘planadi va ayniqsa uzoq vaqt berilganda zarar qiladi. Oqsil manbai sifatida kungaboqar yoki soya kunjarasi (shroti) ishlatiladi. Tayyor yem sotib olayotganda tarkibida paxta kunjarasi yo‘qligini so‘rang.